Hükümet, merakla beklenen istihdam paketine son şeklini verdi. Iş Kanunu ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında 8 Maddelik Kanun tasarısı hazırlandı. Paket, istihdam üzerindeki idari ve mali yükleri aşağı çekiyor, kadın ve genç istihdamını teşvik ediyor, işsizlik ödeneğini artırıyor.
Düzenlemenin en tartışmalı bölümünü ise Işsizlik Sigortası Fonu'ndan, GAP Bölgesi'ndeki yatırımların finansmanı için ödenek ayrılması oluşturuyor. Fon'dan aktarılacak kaynaklar, "istihdam teşviki" şartına bağlanmıyor, sosyoekonomik yatırım yapılması ile ilişkilendiriliyor. Işçi-işveren- hükümet temsilcileri arasında masaya yatırılan paketin önemli bölümleri şöyle:
* KISA ÇALIŞMA ÖDENE?I: Işverenin genel ekonomik kriz veya zorlayıcı sebeplerle işyerinde geçici olarak en az 4 hafta işi durdurması halinde işçilere, çalıştırılmadıkları süre için Işsizlik Sigortası Fonu'ndan kısa çalışma ödeneği verilecek. Kısa çalışma süresi 3 ayı aşamayacak.
* ÜCRET GARANTI FONU: Işverenin konkordato ilan etmesi, aciz vesikası alması, iflası gibi nedenlerle ödeme güçlüğüne düşmesi halinde işçinin 3 aylık ödenmeyen ücret alacakları Işsizlik Sigortası Fonu kapsamında ayrıca kurulacak Ücret Garanti Fonu'ndan karşılanacak.
* IŞVEREN SIGORTA PRIMINDE INDIRIM: Sigortalıların, işveren hissesinin 5 puanlık kısmına isabet eden tutarı 1 Ekim 2008'den geçerli olmak üzere Hazine tarafından karşılanacak.
* IŞSIZLERE DESTEK: Işsizlere iş bulma, danışmanlık hizmeti, mesleki eğitim ve toplum yararına çalışma hizmetleri verilecek. Bu kapsamdaki giderler Işsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanacak. Giderlerin yıllık miktarı, işsizlik sigortası primi olarak bir önceki yıl fona aktarılan devlet payının yüzde 30'unu geçmeyecek. Bakanlar Kurulu oranı yüzde 50'ye kadar çıkarabilecek.
* GENÇ IŞÇIYE VE KADINA TEŞVIK: 18 yaşından büyük 29 yaşından küçük olanlar ile yaş şartı aranmaksızın kadınların, istihdamı halinde işveren sigorta primi hissesinin birinci yıl tamamı, ikinci yıl yüzde 80' üçüncü yıl yüzde 60'ı dördüncü yıl yüzde 40'ı, beşinci yıl yüzde 20'si Işsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanacak. Bir işyerinin kapatılarak başka bir adla yeniden açılması, şirketler arasında istihdam kaydırılması gibi durumlarda bu teşvik verilmeyecek.
Özürlünün işveren primini Hazine ödeyecek
* IDARI KOLAYLIK: Işveren, kreş ve emzirme odası açma yükümlülüğü ile ortak sağlık ve güvenlik birimleri kurulmasını hizmet alımı yoluyla yerine getirebilecek. 500 veya daha fazla işçi çalıştırılan işyerinde spor tesisi açılması zorunlu olmayacak.
* IŞ GÜVENLI?I ÖNLEMLERI: Iş kazaları ve meslek hastalıklarının önlenmesi amacıyla işyerlerinde risk değerlendirilmesi kontrol ölçüm, inceleme ve araştırma yapılacak.
* ESKI HÜKÜMLÜYE KÖTÜ HABER: 50 veya daha fazla işçi çalıştırılan işyerlerinde eski hükümlü çalıştırma zorunluluğu kaldırılacak. Terör mağduru çalıştırma zorunluluğu sadece kamu kurumlarında olacak.
* ÖZÜRLÜ ÇALIŞTIRMA ZORUNLULU?U: 50 veya daha fazla işçi çalıştırılan özel sektör işyerlerinde yüzde 3, kamu işyerlerinde yüzde 4 oranında özürlü çalıştırılacak. Özel sektör işverenlerince çalıştırılan özürlü işçilere ait sigorta primi işveren hissesinin tamamı Hazine tarafından karşılanacak. Burada Hazine'ce karşılanmayan sigortayla ilgili diğer yükümlülüklerin yerine getirilmesi şartı aranacak.
* IŞSIZLIK ÖDENE?INE ZAM:Işsizlik Sigortası Fonu'ndan ödenen günlük işsizlik ödeneği, sigortalının son 4 aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının yüzde 50'si olacak.
Düzenlemenin en tartışmalı bölümünü ise Işsizlik Sigortası Fonu'ndan, GAP Bölgesi'ndeki yatırımların finansmanı için ödenek ayrılması oluşturuyor. Fon'dan aktarılacak kaynaklar, "istihdam teşviki" şartına bağlanmıyor, sosyoekonomik yatırım yapılması ile ilişkilendiriliyor. Işçi-işveren- hükümet temsilcileri arasında masaya yatırılan paketin önemli bölümleri şöyle:
* KISA ÇALIŞMA ÖDENE?I: Işverenin genel ekonomik kriz veya zorlayıcı sebeplerle işyerinde geçici olarak en az 4 hafta işi durdurması halinde işçilere, çalıştırılmadıkları süre için Işsizlik Sigortası Fonu'ndan kısa çalışma ödeneği verilecek. Kısa çalışma süresi 3 ayı aşamayacak.
* ÜCRET GARANTI FONU: Işverenin konkordato ilan etmesi, aciz vesikası alması, iflası gibi nedenlerle ödeme güçlüğüne düşmesi halinde işçinin 3 aylık ödenmeyen ücret alacakları Işsizlik Sigortası Fonu kapsamında ayrıca kurulacak Ücret Garanti Fonu'ndan karşılanacak.
* IŞVEREN SIGORTA PRIMINDE INDIRIM: Sigortalıların, işveren hissesinin 5 puanlık kısmına isabet eden tutarı 1 Ekim 2008'den geçerli olmak üzere Hazine tarafından karşılanacak.
* IŞSIZLERE DESTEK: Işsizlere iş bulma, danışmanlık hizmeti, mesleki eğitim ve toplum yararına çalışma hizmetleri verilecek. Bu kapsamdaki giderler Işsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanacak. Giderlerin yıllık miktarı, işsizlik sigortası primi olarak bir önceki yıl fona aktarılan devlet payının yüzde 30'unu geçmeyecek. Bakanlar Kurulu oranı yüzde 50'ye kadar çıkarabilecek.
* GENÇ IŞÇIYE VE KADINA TEŞVIK: 18 yaşından büyük 29 yaşından küçük olanlar ile yaş şartı aranmaksızın kadınların, istihdamı halinde işveren sigorta primi hissesinin birinci yıl tamamı, ikinci yıl yüzde 80' üçüncü yıl yüzde 60'ı dördüncü yıl yüzde 40'ı, beşinci yıl yüzde 20'si Işsizlik Sigortası Fonu'ndan karşılanacak. Bir işyerinin kapatılarak başka bir adla yeniden açılması, şirketler arasında istihdam kaydırılması gibi durumlarda bu teşvik verilmeyecek.
Özürlünün işveren primini Hazine ödeyecek
* IDARI KOLAYLIK: Işveren, kreş ve emzirme odası açma yükümlülüğü ile ortak sağlık ve güvenlik birimleri kurulmasını hizmet alımı yoluyla yerine getirebilecek. 500 veya daha fazla işçi çalıştırılan işyerinde spor tesisi açılması zorunlu olmayacak.
* IŞ GÜVENLI?I ÖNLEMLERI: Iş kazaları ve meslek hastalıklarının önlenmesi amacıyla işyerlerinde risk değerlendirilmesi kontrol ölçüm, inceleme ve araştırma yapılacak.
* ESKI HÜKÜMLÜYE KÖTÜ HABER: 50 veya daha fazla işçi çalıştırılan işyerlerinde eski hükümlü çalıştırma zorunluluğu kaldırılacak. Terör mağduru çalıştırma zorunluluğu sadece kamu kurumlarında olacak.
* ÖZÜRLÜ ÇALIŞTIRMA ZORUNLULU?U: 50 veya daha fazla işçi çalıştırılan özel sektör işyerlerinde yüzde 3, kamu işyerlerinde yüzde 4 oranında özürlü çalıştırılacak. Özel sektör işverenlerince çalıştırılan özürlü işçilere ait sigorta primi işveren hissesinin tamamı Hazine tarafından karşılanacak. Burada Hazine'ce karşılanmayan sigortayla ilgili diğer yükümlülüklerin yerine getirilmesi şartı aranacak.
* IŞSIZLIK ÖDENE?INE ZAM:Işsizlik Sigortası Fonu'ndan ödenen günlük işsizlik ödeneği, sigortalının son 4 aylık prime esas kazançları dikkate alınarak hesaplanan günlük ortalama brüt kazancının yüzde 50'si olacak.
